Ernstige gedragsproblemen

Deze richtlijn gaat over kinderen en jongeren met ernstige gedragsproblemen en hun directe omgeving, zoals het gezin en de school. Bij sommige jeugdigen is een gedragsstoornis (CD) of een oppositioneel-opstandige stoornis (ODD) vastgesteld, bij andere niet. Wat ze gemeen hebben, is dat de gedragsproblemen hen en hun directe omgeving ernstig belemmeren in hun dagelijkse leven.

Naar Hoofdstukken

Zoeken

Het vaststellen van ernstige gedragsproblemen start met screening. Geschikte screeningsinstrumenten zijn de CBCL, de SDQ en de SEV. Na een eerste vaststelling van ernstige gedragsproblemen, is nader diagnostisch onderzoek op zijn plaats.

Zet bij kinderen tot twaalf jaar een oudertraining in. Levert deze onvoldoende op, bied kinderen van acht tot twaalf jaar dan óók cognitieve gedragstherapie aan. Zet bij jongeren vanaf twaalf jaar cognitieve gedragstherapie en een multisysteeminterventie in.

Creëer een voorspelbare en stimulerende omgeving zodat gewenst gedrag bevorderd wordt. Bekrachtig gewenst gedrag, leer de jeugdige nieuwe vaardigheden aan, negeer ongewenst gedrag en geef zo nodig een milde straf.

Help de jeugdige vaardiger te worden in het oplossen van problemen, zelfmanagement, het waarnemen van situaties en het trekken van juiste conclusies over oorzaak en gevolg. Laat het achterhalen en uitdagen van storende gedachten over aan hiertoe opgeleide cognitief gedragstherapeuten.

Neem in samenspraak met ouders en jeugdige altijd contact op met school. Stel vervolgens samen met ouders, school en jeugdige één plan op waarin staat hoe de gedragsproblemen zullen worden aangepakt en de jeugdige op school kan blijven.

Uit de praktijk

‘Dankzij de richtlijn zijn we ons ervan bewust geworden dat het belangrijk is om complimenten te geven. ’

Hetty Neyenhuizen pedagogisch medewerker Entréa

Lees het verhaal van Hetty

Uit de praktijk

‘Het vaststellen van problemen zou altijd moeten gebeuren in dialoog met de cliënt. ’

Marjan de Lange senior adviseur Nederlands Jeugdinstituut

Lees het verhaal van Marjan

?>

Aanbevelingen

  • Het vaststellen van ernstige gedragsproblemen start met screening. Geschikte screenings-instrumenten zijn de CBCL, de SDQ en de SEV. Na een eerste vaststelling van ernstige gedragsproblemen, is nader diagnostisch onderzoek op zijn plaats. Dit onderzoek betreft:

    • de beleving van de problemen door de jeugdige, ouders en omgeving (wat zijn de klachten?);
    • de aard en ernst van de problemen (wat zijn precies de problemen, waar doen ze zich voor, hoe ernstig zijn ze en hoelang bestaan ze al?);
    • de verklaring van de problemen (waardoor zijn de problemen ontstaan en waardoor blijven ze bestaan?);
    • de in te zetten hulp (wat moet er nu gebeuren?).

  • Zet bij kinderen tot twaalf jaar een oudertraining in. Levert deze onvoldoende op, bied kinderen van acht tot twaalf jaar dan óók cognitieve gedragstherapie aan. Zet bij jongeren vanaf twaalf jaar cognitieve gedragstherapie en een multisysteeminterventie in.

  • Creëer een voorspelbare en stimulerende omgeving zodat gewenst gedrag bevorderd wordt. Bekrachtig gewenst gedrag, leer de jeugdige nieuwe vaardigheden aan, negeer ongewenst gedrag en geef zo nodig een milde straf.

  • Help de jeugdige vaardiger te worden in het oplossen van problemen, zelfmanagement, het waarnemen van situaties en het trekken van juiste conclusies over oorzaak en gevolg. Laat het achterhalen en uitdagen van storende gedachten over aan hiertoe opgeleide cognitief gedragstherapeuten.

  • Neem in samenspraak met ouders en jeugdige altijd contact op met school. Stel vervolgens samen met ouders, school en jeugdige één plan op waarin staat hoe de gedragsproblemen zullen worden aangepakt en de jeugdige op school kan blijven.

Bekijk de aanbevelingen

Netwerk Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming

Delen, leren en je laten inspireren, dat gebeurt in het Netwerk.

Meer weten en aansluiten?

Webinar over Richtlijn Ernstige gedragsproblemen

Toen de Richtlijn Ernstige gedragsproblemen net online stond, organiseerden we een gratis webinar voor jeugdzorgwerkers. Kijk het webinar hier terug.

Deelnemers aan de webinar stelden via de chatfunctie ook veel vragen. De veelgestelde vragen, voorzien van antwoorden hebben we op een rij gezet.

FAQ

Reageer!