Inspirerend praktijkvoorbeeld SKT Westland
Professionals van het Sociaal Kernteam Westland (SKT) krijgen te maken met uiteenlopende vragen van inwoners. In hun werk gebruiken zij onder andere de Richtlijnen Jeugdhulp en Jeugdbescherming, ondersteund door themakaarten, om samen met gezinnen tot een passend antwoord te komen. Gedragswetenschapper Sam Dekker en procesbegeleider Eline Bol vertellen hoe zij dit aanpakken om zo andere organisaties te inspireren.
Praktische themakaarten
Eline: 'Bij het SKT heeft ieder gezin een eigen zorgregisseur. Het uitgangspunt is dat de richtlijnen één van de hulpmiddelen zijn waarmee de zorgregisseurs samen met ouders kunnen komen tot passende en onderbouwde ondersteuning. We gebruiken themakaarten om het werken met richtlijnen en andere kennisbronnen makkelijker en praktischer te maken.
Elke themakaart combineert alle relevante informatie vanuit het perspectief van de zorgregisseur: welke stappen kun je samen met het gezin zetten, en wanneer? Door deze acties concreet te maken, worden de richtlijnen automatisch onderdeel van de dagelijkse werkwijze van het wijkteam. Er zijn nu 18 themakaarten over verschillende onderwerpen.'
Mindswitch in benadering
Sam: 'Dat richtlijnen automatisch onderdeel zijn van onze dagelijkse werkwijze is ontstaan doordat we de richtlijnen op een voor ons logische plek in ons proces hebben geplaatst. Het SKT is in 2015 door de decentralisatie ontstaan in de gemeente Westland. De eerste jaren hebben we als nieuwe organisatie een professionaliseringsslag gemaakt. Daarbij was er behoefte om alle kaders en informatiebronnen zoals de richtlijnen te centraliseren. Zo weet je van elkaar dat je op dezelfde wijze handelt.
Van de oude gedachte ‘we pakken er een richtlijn bij’ zijn we toen overgestapt naar een benadering om de richtlijnen naar de plek te brengen waar professionals al van nature op zoek zijn naar informatie: de themakaarten in ons handboek. Aan het begin waren deze themakaarten nog een verzameling van allerlei informatie, opgehaald bij alle teams. Inmiddels zijn de themakaarten formeel in beheer bij de gedragswetenschappers en procesbegeleiders en is er een vast format. Dat heeft geholpen om de richtlijnen goed ‘in the picture’ te houden.'
Richtlijnen beter behapbaar
Eline: 'De prille start van de themakaarten is ontstaan tijdens een uitwisseling tussen collega’s vanuit de vraag: hoe doen we de dingen met elkaar en doen we de goede dingen? Het bijeenbrengen van versnipperde informatie was een logische vervolgstap. We hebben dat over de jaren heen overzichtelijker gemaakt. Themakaarten bundelen de informatie en maken deze compacter, duidelijker en beter hanteerbaar. Door de inhoud van de richtlijnen per thema samen te vatten en op maat aan te bieden, worden de richtlijnen behapbaar. We merken dat dit werkt. Kennis over alle specialismes wordt hierin gebundeld. De richtlijnen worden onder deze specialismes gelegd.'
Sam: 'We merken dat collega’s veel teruggrijpen op de themakaarten. In een wijkteam werk je als professional heel breed en tegelijkertijd specialistisch. Op het moment dat je een bepaald onderwerp tegenkomt, zul je ook dit specialisme moeten toepassen en overbrengen. Je kunt niet van alle wijkteamcollega’s verwachten dat zij al deze specialismes vanaf dag 1 in huis hebben. De themakaarten geven dan waardevolle informatie om op terug te vallen. Als gedragswetenschappers vinden we het belangrijk om alle kennis die in huis is, is per thema te bundelen in samenhang met de richtlijnen: signaleren, ondersteunen en verwijzen. Het is fijn dat we een uitgebreid team aan procesbegeleiders hebben die samen met gedragswetenschappers de themakaarten bijhouden en voortdurend actueel houden.'