KOPP

Omgaan met ingewikkelde situaties

Zorgmijdende ouders

In situaties waarin ouders de aanbevolen hulp voor hun kind of voor zichzelf weigeren, is het van belang toch te proberen een optimale situatie voor de jeugdige te creëren en het risico te verkleinen dat de jeugdige (ernstige) problemen ontwikkelt is het belangrijk dat de jeugdprofessional het gesprek met de ouders aangaat en daarin de gevolgen van de ouderlijke problematiek voor de jeugdige bespreekt. Tijdens dit gesprek wordt de ouders teruggegeven wat de jeugdige verteld heeft. Hierbij kan de techniek van motiverende gespreksvoering worden gevolgd.

De jeugdprofessional dient dan ook over de vaardigheden te beschikken om dergelijke gesprekken te voeren. In de SIK-lijst vind je tips voor gespreksvoering met KOPP-ouders. Hieronder zetten we de belangrijkste tips op een rij.

Start gesprek

  • Ga een open gesprek met de ouders aan en gedraag je respectvol. Geef veel positieve bevestiging. Een vertrouwensband met de ouders ontwikkelen is het belangrijkste.

  • Vraag op een niet-bedreigende manier naar de jeugdige. Zo win je het vertrouwen. Bij kinderen tot vier jaar kun je bijvoorbeeld vragen: ‘Zitten ze op de peuterspeelzaal of gaan ze naar de crèche? Vinden ze het leuk?’ Bij oudere kinderen kun je dingen vragen als: ‘Hoe gaan ze naar school?’ of ‘Wat vinden ze leuk op school?’

  • Vraag wat de ouders zelf moeilijk vinden in de opvoeding. Bijvoorbeeld zo: ‘In alle gezinnen gaan er dingen goed en minder goed. Zijn er ook dingen die u moeilijk vindt?’

… Meer

Bij weerstand van ouders

  • Vermoed of merk je weerstand bij de ouders, licht de functie en het doel van het gesprek dan extra goed toe. Door het gesprek goed te onderbouwen kun je mogelijke achterdocht verminderen dan wel wegnemen. Refereer eventueel ook aan de hulpverleningsovereenkomst.

  • Spreek bij ouders die hun eigen problematiek ontkennen over ‘het hebben van stress’ in plaats van over psychische, psychiatrische en/of verslavingsproblemen.

  • Problematiseer de situatie van de jeugdige niet.

  • Vraag naar dingen die al goed gaan in het gezin, en benadruk deze.

  • Vraag naar hulpbronnen in het netwerk van het gezin (vraag bijvoorbeeld: ‘Bij wie kunt u terecht?’)

  • Geef complimenten.

  • Vraag wat de ouders zelf moeilijk vinden in de opvoeding van hun kind.

  • Als ouders hun problematiek blijven ontkennen, dan wel ontkennen dat de jeugdige iets van hun problematiek zou merken, vraag dan hoe ze hun kind benaderen als ze een goede (rustige) dan wel een slechte (onrustige) dag of periode hebben.

  • Geef ouders en jeugdige in alle gevallen KOPP-voorlichtingsbrochures mee en wijs hen op de KOPP-websites (deze staan nog niet in de KOPP-brochures).

  • Kom in een eventueel volgend gesprek altijd terug op de brochures, vraag wat de ouders ervan vonden, of ze er iets aan hebben gehad en of ze er vragen over hebben. Dit kan bij zorgmijdende ouders een opening geven.

… Meer

Als ouders niet van gedachten veranderen, benadruk dan dat zij in de toekomst altijd contact kunnen opnemen. Houd de deur open! Ouders die de eigen problematiek ontkennen en daarom geen hulp wensen voor zichzelf of hun kind, kunnen mogelijk wel openstaan voor de generieke interventies die zijn beschreven in het hoofdstuk Inzetten van interventies. Ook deze interventies kunnen beschermende factoren in het leven van de jeugdige versterken.

Tot slot kunnen zich situaties voordoen waarin het belang van de jeugdige prevaleert boven het belang van de ouders. Het belang van de jeugdige vormt bij alle maatregelen en beslissingen die de jeugdige aangaan een eerste overweging. Een zorgvuldige afweging tussen alle betrokken belangen is hierbij geboden.

Iedere professional kan contact opnemen met Veilig Thuis voor overleg, al dan niet anoniem. Bij een vermoeden van huiselijk geweld of kindermishandeling wordt verwezen naar de Richtlijn Kindermishandeling en de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling.

Aanbevolen interventies KOPP zijn niet beschikbaar
Onduidelijkheid over ouderlijke problematiek
Reageer!